Hout sorteren: alles over sterkteklassen, handelslengtes en zaagwijzen van naaldhout en hardhout

Wie hout koopt voor een bouw- of tuinproject, merkt al snel dat niet elke plank hetzelfde is. De ene balk is sterker, de andere mooier, en weer een andere stabieler. Dat is geen toeval. Hout sorteren gebeurt namelijk volgens verschillende standaarden en kwaliteitscriteria.

In deze blog nemen we je mee in de wereld van naaldhout en hardhout, en leggen we uit hoe het zit met handelslengtes, sterkteklassen hout, visuele kwaliteit en zaagwijzen zoals rift gezaagd en dosse gezaagd.

Hoe wordt naaldhout gesorteerd?

Naaldhout is in Nederland één van de meest gebruikte houtproducten in de bouw. Denk aan constructies, wanden, vloeren en dakconstructies. Bij naaldhout sorteren wordt gekeken naar drie belangrijke onderdelen:

• Handelslengtes

• Sterkteklassen

• Esthetische kwaliteit

Handelslengtes van naaldhout

De standaard handelslengtes van naaldhout zijn doorgaans:

200 cm, 250 cm, 300 cm, 400 cm, 500 cm en 600 cm

Deze vaste maten zorgen ervoor dat hout efficiënt verwerkt kan worden in de bouwsector.

Vuren hout: een uitzondering in lengtes

Bij vurenhout, één van de meest toegepaste naaldhoutsoorten zien we een afwijkend patroon. Vuren is vaak verkrijgbaar in lengtes van:

180 cm, 210 cm, 240 cm, 300 cm, 360 cm, 420 cm, 480 cm en 540 cm

Hierbij zie je duidelijk een 60 cm-maatvoering. Deze modulaire opbouw maakt vuren zeer geschikt voor constructieve toepassingen.

Sterkteklassen hout: wat betekent C24 of C22?

Wanneer naaldhout wordt gebruikt voor dragende constructies, speelt de sterkteklasse hout een cruciale rol. Deze classificatie loopt van C14 tot en met C35 en is vastgelegd volgens de norm NEN 6760.

Maar wat betekent dat nu concreet?

De letter C staat voor Coniferous.
Het getal erachter, bijvoorbeeld 24 in C24 hout geeft de buigsterkte langs de vezel aan in Newton per mm².

Een C24 balk kan dus 24 N/mm² buigspanning weerstaan. Hoe hoger het getal, hoe sterker het hout.

In de praktijk is C24 hout de meest gebruikte sterkteklasse voor constructieve toepassingen zoals balklagen, daken en houtskeletbouw.

‍

Esthetische kwaliteit van naaldhout

Naast technische eigenschappen speelt ook het uiterlijk een rol. Voor de esthetische kwaliteit van naaldhout bestaan geen vaste normen, maar er wordt gekeken naar zichtbare kenmerken zoals:

• Noesten (kwasten)

• Spint

• Waan (aanwezigheid van schorsranden)

Veel noesten geven hout een robuuste, natuurlijke uitstraling. Minder noesten zorgen voor een strakker en rustiger beeld. Wat de beste keuze is, hangt volledig af van de toepassing: constructief, interieur of zichtwerk.

‍

Rift gezaagd of dosse gezaagd: waarom zaagwijze belangrijk is

Bij het zagen van een boomstam tot planken zijn er grofweg twee belangrijke methodes: rift (kwartiers) gezaagd en dosse gezaagd hout.

Rift of kwartiers gezaagd hout

Bij rift gezaagd hout lopen de jaarringen vrijwel recht door de plank. Dat zorgt voor:

• Een strakke nerfstructuur

• Hoge stabiliteit

• Minder werking van het hout

Deze manier van zagen wordt vaak gezien als kwalitatief beter, vooral bij toepassingen waar maatvastheid belangrijk is.

Dosse gezaagd hout

Bij dosse gezaagd hout worden de planken vlak uit de stam gezaagd. De jaarringen zijn zichtbaar in een vlam- of boogvorm.

Dit zorgt voor:

• Een levendige houttekening

• Efficiënter gebruik van de stam

• Meer kans op kromtrekken of schotelen

Doordat de jaarringen in een kromming staan, ontstaat er meer spanning in het hout. Hierdoor kan het sneller vervormen bij wisselingen in temperatuur en vochtigheid.

‍

Hardhout sorteren: kwaliteit en handelsmaten

Waar naaldhout vaak technisch wordt beoordeeld, ligt bij hardhout sorteren de nadruk vooral op visuele kwaliteit.

Handelslengtes van hardhout

Hardhout wordt geleverd in specifieke handelslengtes:

95 cm, 125 cm, 155 cm, 185 cm.

215 cm, 245 cm, 275 cm.

305 cm, 335 cm, 365 cm.

400 cm, 430 cm, 460 cm en 490 cm.

Deze lengtes zijn afgestemd op internationale handel en toepassingen zoals gevelbekleding, vlonders en tuinconstructies.

‍

Visuele sortering van hardhout

Hardhout wordt zeker voor de Europese markt grotendeels visueel gesorteerd. Hierbij kijkt men naar het aantal en de ernst van zogenaamde defecten.

Voorbeelden van defecten zijn:

• Pinholes (insectengaatjes)

• Spint

• Kleurverschillen

• Kruisdraad

• Noesten

Hoe minder defecten aanwezig zijn, hoe hoger de kwaliteitsklasse.

‍

Wat betekent FAS hardhout?

Binnen de hardhouthandel is FAS hardhout een bekende kwaliteitsnorm. FAS staat voor First and Seconds en is de hoogste kwaliteitsklasse binnen veel internationale hardhoutstandaarden.

FAS betekent dat het hout grotendeels vrij is van zichtbare defecten en geschikt is voor hoogwaardige toepassingen.

Onder FAS bestaan verschillende benamingen zoals:

• A-kwaliteit

• Select kwaliteit

Deze aanduidingen zijn minder uniform en kunnen per leverancier verschillen.

‍
Waarom hout sorteren zo belangrijk is

Of je nu werkt met naaldhout voor een constructie, C24 hout voor een draagbalk, of FAS hardhout voor een luxe terras: de manier waarop hout wordt gesorteerd bepaalt uiteindelijk:

• De sterkte

• De stabiliteit

• De uitstraling

• De levensduur

Door te begrijpen hoe hout sorteren werkt – van handelslengtes tot sterkteklassen en van rift gezaagd tot visueel gesorteerd hardhout – maak je betere keuzes voor jouw project

‍

Als u vragen hebt over de kwaliteit of opzoek bent naar een specifike kwaliteit neem dan contact met ons op